મિથ્યાત્વ અને અવિરતી ના પાપો થી બચવા પ્રતિજ્ઞા પૂર્વક પાપો નો ત્યાગ કરો. નિગોદ નું વર્ણન ખૂબજ ઝીણવટ થી સમજાવતાં પંન્યાસ શ્રી મેઘદર્શન વિજયજી મ. સા.
તત્ત્વજ્ઞાન પ્રવચનો : પંન્યાસ શ્રી મેઘદર્શન વિજયજી મ. સા.
[ સંવત ૨૦૫૭ અષાઢ વદ-૬ તા. ૧૨-૦૭-૨૦૦૧ બુધવાર સ્થળ : માટુંગા ]
  • આ વિશ્ર્વ માં અનંત આત્માઓ છે.
  • દરેક આત્મા સૌ પ્રથમ અવ્યવહાર રાશીની નિગોદમાં હતો.
  • એક શ્ર્વાસો શ્ર્વાસ માં નિગોદ ના આત્માઓ ૧૭.૫ વાર જન્મ મરણ કર્યા કરે છે.
  • સાતમી નરક કરતાં પણ ભયાનક દુઃખમય એવું નિગોદ નું જીવન છે.
  • નિગોદ ના એક શરીરમાં અનંત આત્માઓ એ સાથેજ શ્ર્વાસોશ્ર્વાસ આહાર વગેરે લેવા પૂર્વક રહેવું પડે છે.
  • નિગોદ ના જીવો ને પાંચ ઈન્દ્રિયો કે મન નથી હોતું છતાં પણ મિથ્યાત્વ અને અવિરતીના પાપો ના કારણે અનંતકાળ સુધી નિગોદમાં જ જન્મ મરણ કરવાં પડે છે.
  • તેથીજ પ્રતિજ્ઞા પૂર્વક પાપો નો ત્યાગ કરવો જરૂરી છે. જો પ્રતિજ્ઞા ન લો તો તે પાપો પ્રત્યે ની અવિરતી કહેવાય, અને તેનું પણ પાપ કર્મ આપણાં આત્મા એ ભોગવવું પડે.
  • નિગોદ નાં અનંત કાળ સામે સાતમી નરક નું ૩૩ સાગરોપમ નું આયુષ્ય પણ સારું કહેવાય. ૩૩ સાગરોપમ પછી અનુક્રમે માનવભવ – જૈન ધર્મ મળવાની શક્યતા છે.પણ નિગોદ માં અનંતકાળે પણ માનવભવ નહિ મળી શકે.
  • જેની પરિણતિ અત્યંત નિષ્ઠુર હોય તે અભવ્ય હોઈ શકે. અભવ્ય આત્મા નો કદી પણ મોક્ષ ન થાય.
  • આત્મા ના મોક્ષ સુધીના વિકાસ માટેની યોગ્યતા કોમળતા ગુણ છે. કોમળ છે તે ભવ્ય છે.
  • જેને જિનવચન માં શંકા પડે તે મિથ્યાત્વી હોઈ શકે, જેની કરુણા માં શંકા પડે તે અભવ્ય હોઈ શકે.
  • સંસાર ના સુખો મેળવવા અભવ્ય આત્મા પણ ધર્મ ની આરાધના કરે. દીક્ષા લઈને આચાર્ય પણ બને, પરંતુ તેનો કદી પણ મોક્ષ ન થાય.
 
  • નિગોદમાંથી આપણી નિકાસ કરવામાં સિદ્ધ ભગવંતો નો ઉપકાર છે તો મોક્ષ સુધીનો વિકાસ કરવામાં અરિહંત ભગવંતો નો ઉપકાર છે.